Một doanh nghiệp bán lẻ mở thêm mười cửa hàng. Doanh thu tăng, nhưng nhà đầu tư muốn biết công ty còn phải trả bao nhiêu tiền thuê. Kế toán rà lại thời hạn và quyền gia hạn của từng hợp đồng. Lợi ích IFRS trong trường hợp này là giúp người đọc đánh giá nghĩa vụ thuê.
Lợi Ích IFRS Cho Doanh Nghiệp Việt Nam bao gồm việc minh bạch nghĩa vụ tài chính, tăng khả năng so sánh, hỗ trợ thẩm định vốn, quản trị rủi ro, nâng chất lượng quyết định, rút ngắn đối soát nội bộ và chuẩn hóa dữ liệu. Chuẩn mực Báo cáo Tài chính Quốc tế (IFRS) là cơ sở chung để ghi nhận, đo lường, trình bày và thuyết minh thông tin tài chính. Có thể đánh giá lợi ích IFRS qua những câu hỏi người đọc đặt ra cho từng khoản mục. IFRS Foundation

7 lợi ích IFRS cho doanh nghiệp Việt Nam
1. Minh bạch tài sản và nghĩa vụ tài chính
Lợi ích khi áp dụng IFRS thể hiện rõ ở hợp đồng thuê mặt bằng. Chi phí thuê trong kỳ khó cho thấy doanh nghiệp còn phải trả tiền trong bao lâu.
Theo IFRS 16, bên đi thuê thường ghi nhận tài sản quyền sử dụng và nợ thuê. Chuẩn mực có các lựa chọn miễn ghi nhận đối với hợp đồng thuê ngắn hạn và tài sản cơ sở có giá trị thấp khi đủ điều kiện. Trên báo cáo theo IFRS, người đọc có thể xem xét số dư nợ thuê cùng thông tin về kỳ hạn. Với chuỗi có nhiều mặt bằng sắp gia hạn, lợi ích IFRS còn nằm ở việc CFO có dữ liệu để xem lại kế hoạch dòng tiền trước khi mở thêm địa điểm. IFRS 16
2. So sánh kết quả giữa các công ty và các kỳ báo cáo
Lợi ích IFRS là giúp người đọc đối chiếu doanh thu, biên lợi nhuận và mức nợ của các công ty cùng ngành trên một nền tảng chung. Khi đọc hai bộ báo cáo theo IFRS, người phân tích vẫn cần xem thuyết minh về chính sách kế toán, ước tính và mô hình kinh doanh.
Chẳng hạn, hai doanh nghiệp cùng áp dụng IFRS đều bán thiết bị kèm dịch vụ bảo trì. Nếu dịch vụ là một nghĩa vụ thực hiện riêng biệt, IFRS 15 yêu cầu xác định phần giá giao dịch phân bổ cho nghĩa vụ này và ghi nhận khi dịch vụ được chuyển giao. Khi áp dụng IFRS, đội tài chính có thể giải thích chênh lệch doanh thu theo tiến độ bảo trì của mỗi bên. IFRS 15
3. Cung cấp dữ liệu rõ ràng hơn khi gọi vốn và thẩm định
Khi thẩm định, nhà đầu tư đọc báo cáo theo IFRS có thể hỏi vì sao lợi nhuận tăng mà dòng tiền kinh doanh giảm. Lợi ích IFRS là giúp hai bên trao đổi trên cùng cơ sở kế toán.
Khi chuyển đổi VAS sang IFRS, CFO có thể dùng bảng đối chiếu để giải thích những điều chỉnh ảnh hưởng đến lợi nhuận hoặc vốn chủ sở hữu. Lợi ích IFRS ở bước này là bên cấp vốn có thể đối chiếu báo cáo theo IFRS với số liệu trước chuyển đổi khi xem xét dòng tiền, rủi ro và tài sản bảo đảm. IFRS Foundation
4. Nhận diện sớm rủi ro từ các khoản phải thu
Doanh thu của nhà phân phối có thể tăng đều dù đại lý thanh toán chậm dần. Tổng công nợ khó cho thấy nhóm đại lý nào có rủi ro cao. Lợi ích IFRS ở nhóm công nợ là đưa dữ liệu rủi ro tín dụng vào quá trình đo lường và rà soát.
IFRS 9 đưa ra yêu cầu về tổn thất tín dụng dự kiến. Với nhóm phải thu thương mại phù hợp, doanh nghiệp có thể sử dụng ma trận dự phòng theo tuổi nợ, dựa trên kinh nghiệm tổn thất và thông tin hiện tại, dự báo có căn cứ. Khi áp dụng IFRS, kế toán có thể cùng bộ phận kinh doanh kiểm tra vì sao nợ quá hạn tăng ở một nhóm khách hàng. Khi lập Báo cáo tài chính theo IFRS định kỳ, kế toán có thể dùng kết quả để đề xuất điều chỉnh hạn mức bán chịu và ưu tiên thu hồi nợ. IFRS 9
5. Lợi ích IFRS khi CFO phân tích biến động EBITDA
Giả sử EBITDA tăng sau khi doanh nghiệp ghi nhận hợp đồng thuê theo IFRS 16. Với các hợp đồng được ghi nhận tài sản quyền sử dụng và nợ thuê, chi phí thường xuất hiện dưới dạng khấu hao và lãi thuê. Nếu doanh nghiệp tính EBITDA trước hai khoản đó, chỉ tiêu có thể tăng do cách ghi nhận. Khi áp dụng IFRS, CFO có thể đối chiếu mức EBITDA với tiền thuê thực trả trong kỳ.
Lợi ích IFRS ở đây là giúp người lập báo cáo giải thích nguyên nhân biến động. CFO có thể đối chiếu báo cáo theo IFRS với kỳ trước để lượng hóa phần chênh lệch do cách hạch toán hợp đồng thuê. Để kiểm tra cam kết tín dụng từ báo cáo theo IFRS, cần tính chỉ tiêu theo định nghĩa trong hợp đồng. IFRS 16
6. Lợi ích IFRS khi đối soát với tập đoàn
Một công ty FDI tại Việt Nam có thể lập báo cáo phục vụ yêu cầu trong nước và gửi gói số liệu theo chính sách của tập đoàn. Nếu công ty mẹ áp dụng IFRS, hai bên có cơ sở thống nhất cách lập và giải thích số liệu.
Đội chuyển đổi VAS sang IFRS có thể lập danh mục điều chỉnh, kèm người phụ trách và nguồn dữ liệu. Ví dụ, số dư hợp đồng thuê đầu kỳ được đối chiếu với hợp đồng mới, khoản thanh toán và các thay đổi trong kỳ. Khi đối soát báo cáo theo IFRS, hai bên có thể tra cùng bảng tính để tìm chênh lệch. Số ngày chốt gói báo cáo là một cách đo lợi ích IFRS.
7. Chuẩn hóa dữ liệu để lập Báo cáo tài chính theo IFRS
Chất lượng báo cáo phụ thuộc vào thông tin có sẵn trước ngày khóa sổ. Phòng kinh doanh nắm điều kiện đổi trả. Phòng vận hành xác nhận ngày nghiệm thu. Kế toán cần những dữ liệu này để đo lường và ghi nhận đúng kỳ khi áp dụng IFRS.
Lợi ích IFRS dễ thấy hơn khi người ký hợp đồng ghi sẵn ngày bắt đầu, điều khoản gia hạn và đầu mối giữ hồ sơ. Khi chuyển đổi VAS sang IFRS, kế toán có thể kiểm tra định kỳ số hợp đồng thiếu dữ liệu và số điều chỉnh lặp lại. Thời gian đối soát và số bút toán sửa sau khóa sổ giúp doanh nghiệp đo lợi ích khi áp dụng IFRS.

Lợi ích IFRS qua ví dụ hợp đồng 1,2 tỷ đồng
Một công ty ký hợp đồng cung cấp thiết bị và bảo trì 12 tháng. Giá giao dịch là 1,2 tỷ đồng, chưa gồm thuế gián thu. Giả sử thiết bị và dịch vụ là hai nghĩa vụ thực hiện riêng, với giá bán độc lập lần lượt là 1 tỷ đồng và 250 triệu đồng. Nếu áp dụng IFRS theo tình huống này, nhóm kế toán phân bổ giá giao dịch theo tỷ lệ giá bán độc lập. IFRS 15
| Khoản mục | Giá bán độc lập | Doanh thu được phân bổ | Thời điểm ghi nhận trong ví dụ |
|---|---|---|---|
| Thiết bị | 1 tỷ đồng | 960 triệu đồng | Khi quyền kiểm soát thiết bị được chuyển giao |
| Bảo trì | 250 triệu đồng | 240 triệu đồng | 20 triệu đồng mỗi tháng, giả sử dịch vụ được cung cấp đều trong 12 tháng |
Nếu dữ liệu nguồn đã ghi nhận đủ 1,2 tỷ đồng là doanh thu ngay ngày bàn giao thiết bị, nhóm chuyển đổi VAS sang IFRS cần đối chiếu số đó với mức ghi nhận theo tiến độ dịch vụ. Chẳng hạn, cuối tháng thứ ba, nếu thiết bị đã bàn giao và ba tháng bảo trì đã hoàn thành, doanh thu lũy kế theo giả định là 1,02 tỷ đồng. Khi đối chiếu báo cáo theo IFRS với số ghi nhận ban đầu, kế toán có 180 triệu đồng chênh lệch cần giải thích.
Lợi ích IFRS ở ví dụ này là giúp ban điều hành nhận ra phần doanh thu nào đã thực hiện và phần nào gắn với công việc còn phải làm. Để lập Báo cáo tài chính theo IFRS, kế toán cần giữ căn cứ giá bán độc lập, thời điểm bàn giao và hồ sơ xác nhận thời gian cung cấp dịch vụ. Trong bài tập IFRS thực hành, người học có thể thử thay đổi ngày bàn giao hoặc thời điểm bắt đầu bảo trì. Việc tính lại số liệu cho thấy lợi ích IFRS khi cần giải thích doanh thu của từng kỳ.
Khi nào doanh nghiệp Việt Nam nên chuẩn bị áp dụng IFRS?
Nhu cầu chuyển đổi VAS sang IFRS thường xuất hiện khi công ty mẹ yêu cầu gói báo cáo mới, ban điều hành dự kiến gọi vốn hoặc doanh nghiệp chuẩn bị giao dịch mua bán, sáp nhập. Lợi ích IFRS rõ hơn khi doanh nghiệp biết ai sẽ sử dụng báo cáo và họ cần quyết định điều gì. Tập đoàn có thể cần số liệu hợp nhất quý, còn nhà đầu tư quan tâm đến nghĩa vụ sau giao dịch. Hai nhu cầu này giúp xác định phạm vi áp dụng IFRS ngay khi lên kế hoạch.
Tại Việt Nam, Quyết định 345/QĐ-BTC phê duyệt đề án và lộ trình. Thông tư 118/2026/TT-BTC có hiệu lực từ ngày 01/01/2027 và hướng dẫn việc lựa chọn áp dụng chuẩn mực quốc tế về kế toán đối với doanh nghiệp, tổ chức kinh tế là thành viên Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam, khi đáp ứng điều kiện. Trước khi áp dụng IFRS cho báo cáo theo quy định, doanh nghiệp cần xác định căn cứ pháp lý theo đối tượng và mục đích lập báo cáo của mình. Báo Chính phủ · Thông tư 118/2026/TT-BTC
Ba việc để đánh giá lợi ích IFRS trước khi triển khai
- Xác định bộ số liệu cần giao. Làm rõ bên nhận cần báo cáo tài chính đầy đủ, số liệu hợp nhất hay một gói báo cáo theo mẫu tập đoàn. Với dự án IFRS cho doanh nghiệp, bước này quyết định thời gian, phạm vi dữ liệu và người rà soát.
- Chọn khoản mục để làm thử. Một chuỗi bán lẻ có thể bắt đầu từ hợp đồng thuê. Doanh nghiệp bán thiết bị kèm bảo trì có thể ưu tiên doanh thu. Bài thử giúp kiểm tra lợi ích IFRS ở từng khoản mục và cho thấy thiếu dữ liệu nào trước khi mở rộng chuyển đổi VAS sang IFRS.
- Lập hồ sơ đối chiếu. Ghi số liệu nguồn, căn cứ chuẩn mực, phép tính, bút toán và chỉ tiêu bị ảnh hưởng. Nếu thuộc trường hợp áp dụng lần đầu theo IFRS 1, xác định ngày chuyển đổi, dữ liệu so sánh và các yêu cầu giải trình chuyển đổi từ sớm. IFRS 1
Từ lợi ích IFRS đến bài tập chuyển đổi tại PT Academy
Khóa học IFRS mang tên Chuyển Đổi VAS Sang IFRS – Cơ Hội Nâng Tầm Doanh Nghiệp Và Chuyên Môn dành cho người cần xử lý sự khác biệt giữa hai hệ thống. Đây là khóa học IFRS thực chiến có phần đối chiếu chuẩn mực và bài tập chuyển đổi theo tình huống. Học viên tập truy từ chứng từ đến bút toán và giải thích tác động trên báo cáo theo IFRS. Chương trình Chuyển đổi VAS sang IFRS tại PT Academy
Sáu nội dung trong khóa đào tạo IFRS tại PT Academy
| Phần học | Nội dung ứng dụng |
|---|---|
| 1. Tổng quan VAS và IFRS | Xác định nền tảng kế toán dùng để đối chiếu và nhận diện những khác biệt cần kiểm tra. |
| 2. Cấu trúc báo cáo tài chính | So sánh cách sắp xếp và trình bày chỉ tiêu giữa hai hệ thống. |
| 3. Chuyển đổi các khoản mục tài sản và nợ | Thực hành chuyển đổi VAS sang IFRS với các khoản mục như công cụ tài chính, hàng tồn kho, tài sản cố định và bất động sản đầu tư. |
| 4. Chuyển đổi các khoản mục kết quả kinh doanh | Xem tác động của điều chỉnh lên doanh thu, chi phí và thuế. |
| 5. Lập Báo cáo tài chính theo IFRS | Đưa số liệu điều chỉnh vào các chỉ tiêu báo cáo tương ứng. |
| 6. IFRS thực hành | Làm bài tập chuyển đổi báo cáo tài chính từ VAS và kiểm tra chênh lệch. |
Sau hơn 28 năm làm kế toán, kiểm toán, tài chính và đào tạo, tôi coi khả năng giải trình số liệu là một tiêu chí của đào tạo IFRS thực hành. Lợi ích của việc học IFRS theo tình huống là người học có thể kiểm tra ngay lập luận của mình. Nếu thấy doanh thu thay đổi, người học có thể lần từ báo cáo về bút toán, rồi về điều khoản hợp đồng. Khi thực hành chuyển đổi VAS sang IFRS, trình tự đó giúp người lập giải thích chênh lệch cho người duyệt và bàn giao cách tính cho đồng nghiệp.

Lợi ích IFRS theo từng vị trí kế toán và tài chính
- Kế toán viên và kế toán tổng hợp có thể học IFRS qua hợp đồng thuê, doanh thu hoặc tuổi nợ mình đang quản lý. Mục tiêu là biết phải lấy thêm dữ liệu nào và liên kết chúng với bút toán điều chỉnh.
- IFRS cho kế toán trưởng gắn với việc rà soát chính sách, phân công từng khoản mục và kiểm tra hồ sơ trước khi lập Báo cáo tài chính theo IFRS.
- Kiểm toán viên có thể luyện cách đọc bảng chuyển đổi VAS sang IFRS, tìm các giả định cần xem xét và truy vết từ chỉ tiêu về chứng từ.
- CFO, Finance Manager và nhân sự FDI có thể dùng tình huống IFRS cho doanh nghiệp để luyện giải thích biến động lợi nhuận, nợ và dòng tiền với lãnh đạo hoặc công ty mẹ.
Câu hỏi thường gặp về lợi ích IFRS và lựa chọn khóa học
Lợi ích IFRS có đáng kể với doanh nghiệp chưa gọi vốn?
Có. Lợi ích IFRS có thể đến từ việc quản trị hợp đồng thuê, công nợ hoặc thống nhất số liệu với công ty mẹ. Ban điều hành có thể bắt đầu bằng một khoản mục để đánh giá lợi ích khi áp dụng IFRS trong nội bộ và dự tính chi phí thu thập dữ liệu.
Chứng chỉ IFRS và khóa học chuyển đổi phục vụ mục tiêu gì?
Nếu công việc trước mắt là chuyển đổi VAS sang IFRS, ưu tiên khóa học IFRS có bài tập đối chiếu và xử lý số liệu. Để chuẩn bị cho kỳ đánh giá của ACCA, có thể xem khóa học CertIFR. ACCA cấp chứng chỉ CertIFR cho người đáp ứng yêu cầu đánh giá của ACCA. ACCA CertIFR · Khóa học CertIFR tại PT Academy
Doanh nghiệp đo lợi ích IFRS sau chuyển đổi bằng cách nào?
Ba chỉ số có thể theo dõi trước và sau dự án gồm thời gian lập gói báo cáo, số lần phải giải trình lại một chênh lệch và tỷ lệ hợp đồng đủ dữ liệu tại ngày khóa sổ. Để đo lợi ích IFRS nhất quán, doanh nghiệp cần chốt kỳ đo, người ghi nhận và nguồn dữ liệu cho từng chỉ số.
Kết luận về lợi ích IFRS
Lợi Ích IFRS Cho Doanh Nghiệp Việt Nam trở nên cụ thể khi đội kế toán có thể giải thích vì sao doanh thu được ghi nhận ở kỳ này, doanh nghiệp còn cam kết trả bao nhiêu tiền thuê và khoản nào làm thay đổi chỉ tiêu mà CFO theo dõi. Bắt đầu bằng nghiệp vụ đang gây nhiều chênh lệch nhất giúp đội ngũ có một bài toán cụ thể để thực hành chuyển đổi VAS sang IFRS.
Anh chị có thể xem đề cương khóa học IFRS và đăng ký tư vấn theo nghiệp vụ mình đang phụ trách. Xem khóa học Chuyển Đổi VAS Sang IFRS tại PT Academy
PRACTICAL TRANSFORMATION ACADEMY
Kiến Tạo Hiện Tại – Mở Lối Tương Lai
Địa chỉ: 244 Cống Quỳnh, Phường Bến Thành, TP.HCM
Hotline: 0907 190 426
Website: https://ptacademy.edu.vn/
Facebook: [https://www.facebook.com/ptacademy.edu/
