IFRS Là Gì Và Vì Sao Kế Toán Không Thể Đứng Ngoài Cuộc Chuyển Đổi Này?

Khác với tư duy “ghi nhận – hạch toán – quyết toán” quen thuộc, IFRS yêu cầu người làm kế toán phải hiểu bản chất giao dịch, đánh giá rủi ro, sử dụng xét đoán nghề nghiệp và thường xuyên cập nhật kiến thức. Đây không đơn thuần là một bộ chuẩn mực kế toán quốc tế mà còn được xem như một “ngôn ngữ tài chính chung”, giúp doanh nghiệp nâng cao tính minh bạch, tăng khả năng so sánh báo cáo và từng bước hội nhập sâu hơn vào thị trường vốn cũng như chuỗi giá trị toàn cầu.

Đối với kế toán viên, kiểm toán viên, kế toán tổng hợp, kế toán trưởng, CFO hay những người đang làm việc trong lĩnh vực tài chính doanh nghiệp, việc tiếp cận chuẩn mực quốc tế ngày càng có ý nghĩa lớn. Khi môi trường kinh doanh thay đổi, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài phát triển mạnh, hoạt động M&A gia tăng và yêu cầu minh bạch tài chính ngày càng cao, năng lực chỉ dừng ở việc ghi nhận chứng từ và lập báo cáo theo thói quen cũ sẽ không còn đủ.

Mục lục

IFRS Là Gì? Cách Hiểu Đúng Cho Người Đi Làm

IFRS – International Financial Reporting Standards – là hệ thống Chuẩn mực Báo cáo Tài chính Quốc tế do Hội đồng Chuẩn mực Kế toán Quốc tế IASB ban hành.

Mục tiêu quan trọng của hệ thống này là nâng cao chất lượng thông tin tài chính, giúp người sử dụng báo cáo có cơ sở đánh giá rõ hơn về tình hình tài chính, hiệu quả hoạt động, dòng tiền, rủi ro và triển vọng kinh tế của doanh nghiệp.

Điểm khác biệt quan trọng giữa IFRS và cách tiếp cận kế toán truyền thống mà nhiều kế toán Việt Nam quen thuộc nằm ở tư duy phản ánh bản chất kinh tế của giao dịch.

Thay vì chỉ đặt câu hỏi:

“Chứng từ này hạch toán vào tài khoản nào?”

Người làm kế toán cần tiếp tục xem xét:

  • Bản chất kinh tế thật sự của giao dịch là gì?
  • Doanh nghiệp đã thực sự chuyển giao quyền kiểm soát chưa?
  • Tài sản có còn khả năng mang lại lợi ích kinh tế trong tương lai không?
  • Khoản phải thu có nguy cơ không thu hồi được hay không?
  • Giá trị đang ghi nhận có còn phản ánh hợp lý tình trạng hiện tại không?
  • Một hợp đồng có chứa nhiều nghĩa vụ thực hiện khác nhau hay không?
  • Một khoản thuê thực chất tạo ra quyền sử dụng tài sản như thế nào?
  • Một giao dịch có cần đánh giá theo giá trị hợp lý hay không?

Chính những câu hỏi này khiến việc tiếp cận chuẩn mực quốc tế trở thành quá trình thay đổi tư duy nghề nghiệp, thay vì đơn thuần học thêm một bộ quy định mới.

Vì Sao IFRS Quan Trọng Với Người Làm Kế Toán Trong Năm 2026?

Ở môi trường kế toán truyền thống, một nhân sự có thể được đánh giá tốt nếu hạch toán đúng, kê khai thuế đúng hạn, lập báo cáo đầy đủ và xử lý chứng từ chính xác.

Nhưng khi doanh nghiệp mở rộng quy mô, gọi vốn, làm việc với nhà đầu tư nước ngoài, thực hiện M&A hoặc tham gia vào tập đoàn đa quốc gia, yêu cầu đối với kế toán thay đổi đáng kể.

Doanh nghiệp không chỉ cần biết:

“Con số bao nhiêu?”

Mà còn cần hiểu:

“Con số đó hình thành như thế nào, chứa rủi ro gì và nói lên điều gì về tương lai của doanh nghiệp?”

Đây chính là một trong những giá trị lớn mà IFRS mang lại.

Người làm kế toán hiểu chuẩn mực quốc tế có khả năng tiến gần hơn đến vai trò tư vấn tài chính và hỗ trợ quản trị thay vì chỉ dừng lại ở việc ghi nhận và tổng hợp dữ liệu.

Vai Trò Của IFRS Đối Với Báo Cáo Tài Chính

Một trong những vai trò quan trọng nhất của IFRS là nâng cao tính minh bạch và khả năng so sánh của báo cáo tài chính.

Khi doanh nghiệp hoạt động trong môi trường quốc tế, nhà đầu tư, ngân hàng, quỹ đầu tư hoặc công ty mẹ ở nước ngoài cần một cơ sở chung để đánh giá:

  • Doanh thu
  • Chi phí
  • Lợi nhuận
  • Tài sản
  • Nợ phải trả
  • Dòng tiền
  • Các nghĩa vụ tài chính
  • Rủi ro tài chính
  • Khả năng tạo ra lợi ích kinh tế trong tương lai

Việc áp dụng cùng một nền tảng chuẩn mực giúp thông tin tài chính có khả năng so sánh tốt hơn giữa các doanh nghiệp và giữa các quốc gia.

Đây là lý do kiến thức về chuẩn mực quốc tế ngày càng quan trọng đối với doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, công ty có nhu cầu huy động vốn quốc tế hoặc doanh nghiệp Việt Nam đang mở rộng hoạt động ra thị trường nước ngoài.

IFRS

IFRS Hỗ Trợ Quản Trị Và Ra Quyết Định Như Thế Nào?

IFRS không chỉ phục vụ riêng bộ phận kế toán.

Thông tin được xây dựng theo tư duy chuẩn mực quốc tế còn hỗ trợ ban lãnh đạo đánh giá hiệu quả hoạt động và đưa ra quyết định.

Các quy định liên quan đến công cụ tài chính, suy giảm tài sản, doanh thu, hợp đồng thuê, hợp nhất kinh doanh hay giá trị hợp lý đều yêu cầu doanh nghiệp nhìn sâu hơn vào bản chất tài chính của giao dịch.

Thông qua quá trình này, nhà quản lý có thể nhận diện sớm hơn:

  • Khoản đầu tư kém hiệu quả
  • Khoản phải thu có dấu hiệu rủi ro
  • Tài sản có nguy cơ suy giảm giá trị
  • Nghĩa vụ tài chính tiềm ẩn
  • Dòng tiền không bền vững
  • Doanh thu chưa thực sự hình thành
  • Chi phí tài chính ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh
  • Các khoản nợ và cam kết chưa được nhìn nhận đầy đủ

Do đó, IFRS không chỉ giúp cải thiện báo cáo tài chính mà còn góp phần nâng cao chất lượng quản trị trong doanh nghiệp.

Lộ Trình Áp Dụng IFRS Tại Việt Nam

Tại Việt Nam, Bộ Tài chính đã ban hành Quyết định 345/QĐ-BTC ngày 16/03/2020, phê duyệt Đề án áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính tại Việt Nam.

Đề án đặt mục tiêu xây dựng phương án, lộ trình và hỗ trợ áp dụng IFRS cho các nhóm đối tượng phù hợp, đồng thời xây dựng hệ thống chuẩn mực báo cáo tài chính Việt Nam theo hướng tiếp thu thông lệ quốc tế.

Vì vậy, khi đề cập đến chuẩn mực quốc tế tại Việt Nam, cần tránh cách hiểu rằng toàn bộ doanh nghiệp hiện nay đều đã bắt buộc phải lập báo cáo tài chính theo IFRS.

Thay vào đó, người làm kế toán nên nhìn đây là một xu hướng phát triển quan trọng của nghề nghiệp và chủ động chuẩn bị năng lực trước khi nhu cầu từ doanh nghiệp, nhà đầu tư và thị trường trở nên mạnh hơn.

Đặc biệt với những người đang làm tại:

  • Tập đoàn lớn
  • Doanh nghiệp niêm yết
  • Công ty kiểm toán
  • Doanh nghiệp FDI
  • Công ty con của tập đoàn nước ngoài
  • Doanh nghiệp có kế hoạch IPO
  • Doanh nghiệp gọi vốn quốc tế
  • Doanh nghiệp thực hiện M&A

kiến thức về chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế có thể trở thành lợi thế nghề nghiệp đáng kể.

Chuyển Từ VAS Sang IFRS Không Chỉ Là Đổi Chuẩn Mực

Một sai lầm khá phổ biến là cho rằng chuyển từ VAS sang IFRS chỉ đơn giản là lấy báo cáo tài chính theo VAS rồi điều chỉnh một vài chỉ tiêu.

Thực tế, quá trình này phức tạp hơn rất nhiều.

Việc chuyển đổi có thể ảnh hưởng đến:

  • Chính sách kế toán
  • Dữ liệu kế toán
  • Quy trình thu thập thông tin
  • Phương pháp định giá
  • Hệ thống ERP
  • Hệ thống tài khoản nội bộ
  • Hợp đồng thương mại
  • Báo cáo quản trị
  • Hệ thống kiểm soát nội bộ
  • Quy trình lập báo cáo tài chính
  • Nhân sự kế toán – tài chính

Do đó, doanh nghiệp không nên xem đây là nhiệm vụ riêng của phòng kế toán.

Một dự án chuyển đổi nghiêm túc thường cần sự phối hợp của nhiều bộ phận như kế toán, tài chính, thuế, pháp chế, công nghệ thông tin, vận hành và ban điều hành.

Khác Biệt Về Tư Duy Giữa VAS Và IFRS

Đối với người mới tiếp cận chuẩn mực quốc tế, đây là phần rất quan trọng.

VAS và IFRS không đơn thuần chỉ khác nhau ở tên chuẩn mực hay cách trình bày báo cáo.

Điểm đáng chú ý nằm ở tư duy.

Nếu người học chỉ cố gắng ghi nhớ:

“VAS ghi thế này – IFRS ghi thế kia”

thì rất nhanh quên.

Ngược lại, nếu hiểu được lý do vì sao một giao dịch cần được ghi nhận theo cách nhất định, người học sẽ dễ vận dụng hơn.

Một số khái niệm thường xuyên xuất hiện gồm:

  • Giá trị hợp lý
  • Giá trị hiện tại
  • Tổn thất tín dụng dự kiến
  • Quyền kiểm soát
  • Nghĩa vụ thực hiện
  • Giá trị có thể thu hồi
  • Quyền sử dụng tài sản
  • Xét đoán nghề nghiệp
  • Ước tính kế toán
  • Bản chất kinh tế của giao dịch

Đây đều là những nội dung đòi hỏi kế toán không chỉ “thuộc chuẩn mực” mà còn phải biết phân tích.

Chuyển Đổi Chuẩn Mực Đòi Hỏi Dữ Liệu Tốt Hơn

Một thách thức lớn của việc chuyển đổi là dữ liệu.

Trong nhiều doanh nghiệp, dữ liệu kế toán được xây dựng chủ yếu nhằm đáp ứng yêu cầu hạch toán và thuế.

Trong khi đó, hệ thống báo cáo quốc tế có thể đòi hỏi nhiều dữ liệu hơn để phục vụ:

  • Ước tính
  • Định giá
  • Phân tích dòng tiền
  • Đánh giá rủi ro
  • Phân loại tài sản
  • Phân tích hợp đồng
  • Theo dõi nghĩa vụ thực hiện
  • Kiểm tra suy giảm
  • Thuyết minh báo cáo

Nếu doanh nghiệp không chuẩn hóa dữ liệu ngay từ đầu thì khi triển khai, kế toán có thể phải quay lại thu thập dữ liệu lịch sử, đối chiếu hồ sơ cũ và làm việc với nhiều phòng ban khác.

Đó là lý do việc chuẩn bị nên được nhìn nhận như một dự án chuyển đổi hệ thống chứ không phải một công việc phát sinh vào cuối kỳ.

IFRS Và Thuế Là Hai Hệ Thống Cần Phân Biệt

Một điểm người học rất dễ nhầm là cho rằng áp dụng IFRS đồng nghĩa với việc doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ thuế hoàn toàn theo chuẩn mực này.

Điều đó không chính xác.

Báo cáo tài chính và nghĩa vụ thuế có mục tiêu khác nhau.

IFRS hướng đến việc cung cấp thông tin tài chính hữu ích cho người sử dụng báo cáo.

Trong khi đó, việc xác định nghĩa vụ thuế tại Việt Nam vẫn phải căn cứ vào pháp luật thuế hiện hành.

Vì vậy, kế toán cần phân biệt rõ:

  • Lợi nhuận kế toán
  • Thu nhập chịu thuế
  • Chi phí kế toán
  • Chi phí được trừ
  • Chênh lệch tạm thời
  • Chênh lệch vĩnh viễn
  • Thuế hiện hành
  • Thuế thu nhập hoãn lại

Đây cũng là lý do IAS 12 – Thuế thu nhập – thường trở thành một phần quan trọng trong quá trình học và thực hành.

IFRS Trong Bối Cảnh Chính Sách Thuế Và Giao Dịch Liên Kết

Doanh nghiệp lập báo cáo theo chuẩn mực quốc tế vẫn phải theo dõi chặt chẽ những thay đổi của chính sách thuế Việt Nam.

Đối với giao dịch liên kết, Nghị định 20/2025/NĐ-CP ngày 10/02/2025 đã sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Nghị định 132/2020/NĐ-CP về quản lý thuế đối với doanh nghiệp có giao dịch liên kết.

Vì vậy, người làm kế toán cần đồng thời hiểu:

  • Chuẩn mực báo cáo tài chính
  • Quy định kế toán trong nước
  • Thuế TNDN
  • Thuế GTGT
  • Thuế TNCN
  • Giao dịch liên kết
  • Hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết
  • Các quy định về hóa đơn, chứng từ và quản lý thuế

Đây là năng lực ngày càng cần thiết với kế toán trưởng và quản lý tài chính.

7 Nhóm Chuẩn Mực Người Đi Làm Nên Ưu Tiên

Nếu mới bắt đầu học IFRS, không nhất thiết phải học dàn trải tất cả chuẩn mực ngay từ đầu.

Người đi làm nên ưu tiên những nhóm nội dung có khả năng gặp thường xuyên trong doanh nghiệp.

1. IFRS 15 – Revenue from Contracts with Customers

IFRS 15 tập trung vào doanh thu từ hợp đồng với khách hàng.

Người học cần hiểu mô hình ghi nhận doanh thu theo các bước, đặc biệt là xác định nghĩa vụ thực hiện, giá giao dịch và thời điểm doanh thu được ghi nhận.

2. IFRS 16 – Leases

IFRS 16 thay đổi đáng kể cách nhìn về hợp đồng thuê.

Đối với nhiều hợp đồng, bên đi thuê cần ghi nhận tài sản quyền sử dụng và nghĩa vụ nợ thuê thay vì chỉ ghi nhận tiền thuê thành chi phí theo từng kỳ.

3. IFRS 9 – Financial Instruments

Đây là một trong những chuẩn mực khó nhưng rất quan trọng.

IFRS 9 liên quan đến phân loại, đo lường công cụ tài chính và mô hình tổn thất tín dụng dự kiến.

4. IAS 36 – Impairment of Assets

IAS 36 giúp doanh nghiệp xác định khi nào tài sản có dấu hiệu suy giảm giá trị và cách xác định khoản tổn thất suy giảm.

5. IAS 12 – Income Taxes

IAS 12 đặc biệt quan trọng đối với kế toán Việt Nam khi chuyển đổi báo cáo vì liên quan đến thuế thu nhập hoãn lại.

6. IFRS 3 – Business Combinations

Đối với tập đoàn, doanh nghiệp có hoạt động M&A hoặc mua bán – sáp nhập, IFRS 3 là chuẩn mực rất quan trọng.

7. IFRS 10 – Consolidated Financial Statements

IFRS 10 tập trung vào khái niệm quyền kiểm soát và việc lập báo cáo tài chính hợp nhất.

Hiểu IFRS 10 giúp người làm kế toán nhìn nhận doanh nghiệp dưới góc độ tập đoàn thay vì từng pháp nhân riêng lẻ.

IFRS 18 Là Nội Dung Người Học Cần Bắt Đầu Quan Tâm

Một cập nhật quan trọng là IFRS 18 – Presentation and Disclosure in Financial Statements.

Chuẩn mực này có hiệu lực đối với các kỳ báo cáo năm bắt đầu từ hoặc sau ngày 01/01/2027, cho phép áp dụng sớm và thay thế IAS 1 về trình bày báo cáo tài chính.

IFRS 18 tập trung cải thiện cách trình bày hiệu quả tài chính, trong đó có các yêu cầu mới liên quan đến cấu trúc báo cáo kết quả kinh doanh và các chỉ tiêu hiệu quả do ban quản lý xác định.

Điều này cho thấy việc học chuẩn mực quốc tế không phải quá trình học một lần rồi sử dụng mãi mãi.

Người làm nghề cần duy trì thói quen cập nhật kiến thức.

IFRS 19 Và Xu Hướng Giảm Gánh Nặng Thuyết Minh

IFRS 19 – Subsidiaries without Public Accountability: Disclosures – cũng có hiệu lực đối với kỳ báo cáo bắt đầu từ hoặc sau ngày 01/01/2027 và cho phép áp dụng sớm.

Chuẩn mực này cho phép một số công ty con đủ điều kiện áp dụng các yêu cầu ghi nhận và đo lường theo hệ thống chuẩn mực quốc tế nhưng sử dụng bộ yêu cầu thuyết minh được giảm bớt.

Đây là nội dung đáng chú ý đối với các tập đoàn có nhiều công ty con.

Vì Sao Người Đi Làm Không Nên Chậm Trễ Khi Học IFRS?

Nhiều kế toán thường chờ đến khi công ty yêu cầu mới bắt đầu tìm hiểu.

Đây chưa chắc là chiến lược tốt.

IFRS có khối lượng kiến thức lớn và cần thời gian để hình thành tư duy.

Nếu chỉ học khi doanh nghiệp bắt đầu chuyển đổi, người học dễ rơi vào tình trạng:

  • Học gấp
  • Nhớ chuẩn mực nhưng không hiểu bản chất
  • Khó liên hệ với nghiệp vụ thực tế
  • Không biết bắt đầu chuyển đổi từ đâu
  • Phụ thuộc quá nhiều vào tư vấn bên ngoài

Ngược lại, nếu chuẩn bị từ sớm, người làm kế toán có thể từng bước nâng cao năng lực và chủ động hơn khi doanh nghiệp triển khai các yêu cầu mới.

Học IFRS Giúp Kế Toán Nâng Cấp Năng Lực Nghề Nghiệp

Một kế toán có khả năng lập báo cáo theo quy định là cần thiết.

Nhưng một người hiểu được:

  • Vì sao số liệu thay đổi
  • Rủi ro nằm ở đâu
  • Chính sách kế toán ảnh hưởng thế nào
  • Dòng tiền phản ánh điều gì
  • Báo cáo tài chính tác động ra sao đến quyết định quản trị

sẽ có cơ hội tiến xa hơn.

Đây chính là giá trị quan trọng của việc học IFRS.

Người học không nhất thiết chỉ để trở thành chuyên gia chuẩn mực quốc tế.

Kiến thức này còn hữu ích cho các vị trí như:

  • Kế toán tổng hợp
  • Kế toán trưởng
  • Kiểm toán viên
  • Chuyên viên tài chính
  • Financial Controller
  • Finance Manager
  • CFO
  • Chuyên viên tư vấn
  • Nhân sự phụ trách M&A
  • Chuyên viên phân tích tài chính

IFRS

Học IFRS Online Có Phù Hợp Với Người Đi Làm?

Đối với người đang làm việc toàn thời gian, hình thức học online là lựa chọn phù hợp nếu chương trình có phương pháp đào tạo đúng.

Điểm quan trọng không nằm ở việc học online hay offline mà nằm ở cách tổ chức nội dung.

Một chương trình hiệu quả nên giúp người học:

  • Hiểu bản chất chuẩn mực
  • Có ví dụ thực tế
  • Phân tích tình huống doanh nghiệp
  • So sánh IFRS và VAS
  • Thực hành điều chỉnh số liệu
  • Đọc báo cáo tài chính
  • Biết cách tra cứu chuẩn mực
  • Biết xử lý những tình huống chưa được mô tả sẵn

Đối với người đi làm, điều này quan trọng hơn việc học thuộc hàng trăm trang tài liệu.

Khóa Học IFRS Thực Chiến Cần Có Gì?

Một khóa học IFRS tốt không nên chỉ trình bày:

“Chuẩn mực quy định như thế nào?”

Mà còn phải giải quyết câu hỏi:

“Nếu tình huống này xuất hiện trong doanh nghiệp thì kế toán phải xử lý ra sao?”

Một chương trình đào tạo thực chiến nên giúp người học:

  • Hiểu bản chất từng chuẩn mực quan trọng
  • So sánh điểm khác biệt giữa VAS và IFRS
  • Thực hành chuyển đổi số liệu
  • Phân tích hợp đồng
  • Đánh giá ảnh hưởng lên báo cáo tài chính
  • Hiểu mối liên hệ giữa kế toán và thuế
  • Hiểu ảnh hưởng đến hệ thống dữ liệu
  • Xử lý tình huống phát sinh thực tế
  • Biết cách đọc và nghiên cứu chuẩn mực

Đây cũng là định hướng đào tạo thực chiến mà PT Academy theo đuổi trong chương trình chuyển đổi từ VAS sang IFRS.

Lộ Trình Học IFRS Cho Người Mới

Để tránh học lan man, người mới có thể chia quá trình học thành 4 giai đoạn.

Giai đoạn 1: Xây nền tảng

Hiểu khung khái niệm, cấu trúc hệ thống chuẩn mực và tư duy báo cáo tài chính quốc tế.

Giai đoạn 2: Học các chuẩn mực phổ biến

Ưu tiên IFRS 15, IFRS 16, IFRS 9, IAS 12, IAS 36 và các chuẩn mực liên quan trực tiếp đến hoạt động của doanh nghiệp.

Giai đoạn 3: Thực hành chuyển đổi

Lấy chính báo cáo tài chính hoặc nghiệp vụ doanh nghiệp làm tình huống thực hành.

Giai đoạn 4: Học chuyên sâu

Tiếp tục nghiên cứu hợp nhất báo cáo tài chính, M&A, công cụ tài chính, giá trị hợp lý và các nội dung chuyên ngành.

Lộ trình như vậy giúp người học không bị “ngợp” khi tiếp xúc cùng lúc với quá nhiều chuẩn mực.

Điều Kiện Thi Chứng Chỉ IFRS Và Lộ Trình Chứng Chỉ

Khi tìm hiểu về IFRS, nhiều người thường đặt câu hỏi:

“Có chứng chỉ IFRS nào?”

“Điều kiện thi chứng chỉ IFRS ra sao?”

Thực tế, điều kiện sẽ phụ thuộc vào từng chương trình hoặc tổ chức cấp chứng chỉ.

Do đó, người học cần phân biệt rõ giữa:

  • Khóa đào tạo kiến thức
  • Chứng nhận hoàn thành khóa học
  • Chứng chỉ nghề nghiệp
  • Các chương trình quốc tế chuyên sâu

Không nên lựa chọn chương trình chỉ vì tên chứng chỉ.

Điều quan trọng hơn là xem nội dung có phù hợp với mục tiêu nghề nghiệp hiện tại hay không.

Nếu mục tiêu là ứng dụng ngay vào doanh nghiệp, nội dung thực hành và năng lực giảng viên rất quan trọng.

Nếu mục tiêu là thi chứng chỉ quốc tế, cấu trúc chương trình, điều kiện dự thi và khả năng sử dụng tiếng Anh chuyên ngành cần được cân nhắc kỹ.

Học IFRS Có Khó Không?

IFRS khó nếu học theo cách ghi nhớ máy móc.

Nội dung sẽ dễ tiếp cận hơn nếu người học liên tục đặt câu hỏi về bản chất nghiệp vụ.

Ví dụ, thay vì chỉ nhớ:

“IFRS 15 có 5 bước”

hãy lấy một hợp đồng bán hàng thật và thử xác định:

  • Hợp đồng có tồn tại hay không?
  • Có bao nhiêu nghĩa vụ thực hiện?
  • Giá giao dịch là bao nhiêu?
  • Giá giao dịch được phân bổ như thế nào?
  • Khi nào quyền kiểm soát được chuyển giao?
  • Khi nào doanh thu được ghi nhận?

Khi đó chuẩn mực trở thành một công cụ xử lý công việc chứ không còn là một môn học thuần lý thuyết.

Những Sai Lầm Phổ Biến Khi Học IFRS

Người đi làm thường mắc một số sai lầm khi bắt đầu tiếp cận hệ thống này.

Chỉ học để lấy chứng chỉ

Chứng chỉ có giá trị nhưng năng lực áp dụng mới quyết định hiệu quả công việc.

Học thuộc chuẩn mực

IFRS chứa rất nhiều nội dung. Học thuộc không phải phương pháp bền vững.

Không gắn với doanh nghiệp thực tế

Nếu không liên hệ với nghiệp vụ thực tế, người học rất dễ quên.

Không cập nhật chuẩn mực

Hệ thống chuẩn mực quốc tế tiếp tục được IASB sửa đổi và ban hành mới.

Việc IFRS 18 và IFRS 19 có hiệu lực từ năm 2027 là ví dụ rõ ràng cho thấy người làm nghề cần duy trì việc cập nhật kiến thức.

Góc Nhìn Của Chuyên Gia Thực Chiến

Từ kinh nghiệm đào tạo và làm việc thực tế, tôi nhận thấy người học thành công nhất không nhất thiết là người ghi nhớ nhiều chuẩn mực nhất.

Đó thường là người:

  • Hiểu hoạt động doanh nghiệp
  • Hiểu quy trình vận hành
  • Hiểu hợp đồng
  • Biết đặt câu hỏi
  • Biết đọc báo cáo tài chính
  • Có khả năng phân tích
  • Không ngại tra cứu chuẩn mực
  • Sẵn sàng thay đổi tư duy

IFRS không làm nghề kế toán khó hơn một cách vô nghĩa. Hệ thống này buộc kế toán hiểu sâu hơn về bản chất của con số mình đang ghi nhận.

Khi hiểu được điều này, người học sẽ không còn nhìn chuẩn mực quốc tế như hàng nghìn trang lý thuyết phải học thuộc.

IFRS Thay Đổi Vai Trò Của Kế Toán Như Thế Nào?

Trong mô hình truyền thống, kế toán thường tham gia sau khi giao dịch đã xảy ra.

Bộ phận kinh doanh ký hợp đồng.

Bộ phận vận hành thực hiện.

Sau đó chứng từ được chuyển cho kế toán.

Nhưng trong môi trường quản trị hiện đại, kế toán có thể phải tham gia sớm hơn.

Ví dụ, trước khi ký một hợp đồng lớn, bộ phận tài chính – kế toán có thể cần đánh giá:

  • Hợp đồng ảnh hưởng thế nào đến doanh thu?
  • Có phát sinh tài sản hay nghĩa vụ tài chính không?
  • Có ảnh hưởng đến EBITDA không?
  • Có cần ghi nhận quyền sử dụng tài sản không?
  • Có yếu tố tài trợ đáng kể không?
  • Có phát sinh thuế hoãn lại không?

Kế toán từ vị trí xử lý số liệu sau giao dịch có thể từng bước trở thành business partner – đối tác của hoạt động kinh doanh.

Đây là một trong những giá trị dài hạn lớn nhất của việc nâng cao kiến thức IFRS.

Cơ Hội Nghề Nghiệp Khi Có Kiến Thức IFRS

Kiến thức IFRS có thể mang lại lợi thế cho những người muốn phát triển ở môi trường:

  • Big4
  • Công ty kiểm toán
  • Tập đoàn đa quốc gia
  • Doanh nghiệp FDI
  • Công ty niêm yết
  • Tập đoàn có nhiều công ty con
  • Công ty tư vấn tài chính
  • Doanh nghiệp đang IPO
  • Doanh nghiệp M&A
  • Bộ phận FP&A
  • Bộ phận Financial Reporting

Tất nhiên, học IFRS không đồng nghĩa với việc lập tức tăng lương hay thăng chức.

Nhưng kiến thức này giúp người làm nghề xây dựng một năng lực chuyên môn có giá trị dài hạn và mở rộng phạm vi công việc có thể đảm nhận.

IFRS Và Cơ Hội Dài Hạn Cho Kế Toán Việt Nam

Trong những năm tới, công việc kế toán đơn thuần mang tính nhập liệu, kiểm tra chứng từ và tổng hợp số liệu sẽ ngày càng được hỗ trợ mạnh bởi ERP, tự động hóa và AI.

Điều khó tự động hóa hoàn toàn lại chính là:

  • Xét đoán nghề nghiệp
  • Đánh giá bản chất giao dịch
  • Phân tích hợp đồng
  • Đánh giá rủi ro
  • Lựa chọn chính sách kế toán
  • Giải thích số liệu cho lãnh đạo
  • Đưa ra khuyến nghị tài chính

Đây lại chính là những năng lực mà chuẩn mực quốc tế yêu cầu.

Vì vậy, việc tiếp cận IFRS không chỉ là chuẩn bị cho một bộ chuẩn mực mới.

Đó còn là quá trình chuẩn bị cho sự thay đổi của chính nghề kế toán.

Doanh Nghiệp Nên Chuẩn Bị Gì Khi Chuyển Từ VAS Sang IFRS?

Một doanh nghiệp muốn chuyển từ VAS sang IFRS nên bắt đầu bằng việc đánh giá khoảng cách giữa hệ thống hiện tại và yêu cầu của chuẩn mực quốc tế.

Quá trình này có thể bao gồm:

Đánh giá chính sách kế toán

Xác định những nội dung có khác biệt đáng kể giữa chính sách đang áp dụng và yêu cầu mới.

Đánh giá dữ liệu

Xác định dữ liệu nào đang thiếu và cần bắt đầu thu thập.

Đánh giá hệ thống

Xem ERP và phần mềm kế toán hiện tại có đáp ứng yêu cầu báo cáo hay không.

Đánh giá nhân sự

Xác định mức độ hiểu chuẩn mực của đội ngũ tài chính – kế toán.

Xây dựng kế hoạch đào tạo

Không nên chỉ đào tạo một vài nhân sự trước thời điểm lập báo cáo.

Việc đào tạo cần được triển khai theo từng nhóm công việc.

Chạy thử báo cáo

Doanh nghiệp có thể thực hiện báo cáo mô phỏng hoặc parallel reporting trước khi triển khai chính thức.

Cách làm này giúp phát hiện vấn đề sớm và giảm áp lực khi chuyển đổi.

Tại Sao Nên Học IFRS Từ Bây Giờ?

Người làm kế toán không cần chờ đến khi doanh nghiệp tuyên bố:

“Tháng sau bắt đầu IFRS”

mới học.

Một nền tảng tốt cần thời gian xây dựng.

Bắt đầu sớm giúp người học:

  • Hiểu chuẩn mực từng bước
  • Thực hành trên nghiệp vụ thực tế
  • Tăng khả năng đọc báo cáo quốc tế
  • Chuẩn bị cho các dự án chuyển đổi
  • Mở rộng cơ hội nghề nghiệp
  • Tự tin hơn khi làm việc với kiểm toán và tư vấn
  • Nâng cao tư duy tài chính

Quan trọng hơn, người học có đủ thời gian để biến kiến thức thành năng lực thay vì học cấp tốc.

Kết Luận Từ Góc Nhìn Nghề Nghiệp

Nhìn từ thực tiễn doanh nghiệp và xu hướng phát triển của nghề kế toán – tài chính, IFRS không chỉ là một bộ chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế.

Đây còn là công cụ giúp người làm kế toán thay đổi tư duy từ “ghi nhận giao dịch” sang “hiểu bản chất giao dịch”, từ “lập báo cáo” sang “phân tích thông tin tài chính” và từ một người xử lý số liệu trở thành người có khả năng tham gia sâu hơn vào quá trình quản trị doanh nghiệp.

Quá trình chuyển từ VAS sang IFRS chắc chắn không thể diễn ra chỉ sau một khóa học hay một vài buổi đào tạo.

Doanh nghiệp cần dữ liệu.

Kế toán cần kiến thức.

Nhà quản lý cần thay đổi tư duy.

Hệ thống cần được chuẩn hóa.

Và toàn bộ tổ chức cần có thời gian thích nghi.

Đối với cá nhân, học IFRS từ sớm sẽ giúp có nhiều thời gian hơn để xây dựng năng lực trước khi nhu cầu của thị trường tăng mạnh.

Đối với doanh nghiệp, chuẩn bị từ sớm giúp giảm áp lực chuyển đổi và nâng cao chất lượng thông tin tài chính.

IFRS vì vậy không nên được nhìn như một “bài toán phải làm khi có yêu cầu”, mà nên được xem là một phần trong hành trình nâng cấp năng lực tài chính – kế toán của doanh nghiệp Việt Nam.

IFRS

>>>> Xem Thêm: Học IFRS Ở Đâu Để Người Đi Làm Theo Kịp Chuẩn Mực Quốc Tế Và Không Bị Tụt Hậu?

Học IFRS Thực Chiến Cùng PT Academy

Nếu bạn đang là kế toán viên, kế toán tổng hợp, kế toán trưởng, kiểm toán viên, quản lý tài chính hoặc đang định hướng phát triển lên CFO, việc trang bị kiến thức chuẩn mực quốc tế ngay từ bây giờ sẽ giúp bạn chủ động hơn trước những thay đổi của nghề nghiệp.

Chương trình đào tạo tại PT Academy hướng đến phương pháp học thực chiến: không chỉ hiểu chuẩn mực mà còn biết cách phân tích tình huống, so sánh VAS – IFRS và liên hệ trực tiếp với công việc tại doanh nghiệp.

Mục tiêu cuối cùng không phải là “học thuộc IFRS”, mà là hiểu bản chất, biết vận dụng và biến kiến thức thành năng lực nghề nghiệp thực tế.

PRACTICAL TRANSFORMATION ACADEMY

Địa chỉ: 244 Cống Quỳnh, Phường Bến Thành, TP.HCM

Hotline: 0907190426

Website: www.ptacademy.edu.vn

Facebook: https://www.facebook.com/ptacademy.edu/

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *